Paspoort uit de muur

Paspoort uit de muur

Doel kabinet
Een leven lang ontwikkelen (LLO) staat volop in de belangstelling. Het kabinet wil dat mensen de regie over hun loopbaan en hun leven in eigen hand nemen. Zodat iedereen zich kan blijven ontwikkelen en eigen keuzes kan maken. Dat maakt dat mensen vitaal, flexibel en duurzaam inzetbaar zijn op de arbeidsmarkt. Het voorkomt dat mensen vastlopen in hun loopbaan of werkloos raken. Bovendien draagt LLO bij aan een soepel functionerende arbeidsmarkt.

Dat is natuurlijk een hartstikke mooi streven van het kabinet en daar zal iedereen het van harte mee eens zijn. Er is echter een levensgrote MAAR. Zoals we vorige week in ons blog ‘Leven lang ontwikkelen’ al schreven: er is een grens aan een leven lang leren. Recent onderzoek van het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) beschrijft dat nauwkeurig. En die belemmeringen ervaren wij dagelijks in onze trainingspraktijk.

Wat is er aan de hand?
Onze ervaring is dat mensen nauwelijks stilstaan bij het belang van een leven lang leren. Zij zijn niet bezig met hun nabije toekomst. Mensen leven vooral van dag tot dag.

Frontoffice en techniek
Een voorbeeld uit onze recente trainingspraktijk. Nog niet zo lang geleden begeleidden wij medewerkers van wat voorheen de frontoffice afdeling was, bij een reorganisatie. In deze gemeente van ongeveer 150.000 inwoners hield de publieksbalie op te bestaan. De techniek had de mens ingehaald. Paspoorten en andere diensten kun je in deze gemeente op afspraak ophalen. Je paspoort ligt voor je klaar en haal je zo uit de muur. Hoe handig is dat?

Werk verdwijnt
Voor de baliemedewerkers had deze technische ontwikkeling grote gevolgen. Hun werk verdween en daarmee hun functie. De gemeente zocht naar mogelijkheden om medewerkers op andere afdelingen te plaatsen. Deze mensen gingen er zonder meer vanuit dat dat ook zou lukken en maakten zich maar beperkt zorgen om hun nabije toekomst.

Positie arbeidsmarkt
Eigen initiatief om de regie over loopbaan en toekomst in eigen hand te nemen was beperkt aanwezig. De noodzaak om na te denken over hun positie op de arbeidsmarkt daarvan waren zij zich niet bewust. Dat waren zij niet gewend. Zij hadden het naar hun zin, vormden een hecht team en gingen met plezier naar hun werk en werkten al jaren voor de gemeente. Zij gingen er zondermeer van uit dat zij tot aan hun pensioen bij de gemeente zouden werken. ‘Opeens’ waren zij overbodig.

Nadelen scholing
Voor deze mensen was nooit budget om zich te ontwikkelen. Dat vonden ze ook niet erg, want door al die cursussen, stapelde het werk zich op. Daar zaten ze niet op te wachten. Bovendien moest een cursus voor het werk in eigen tijd gevolgd worden. De frontoffice was immers altijd open. In de avonduren een cursus volgen dat vonden veel medewerkers zonde van hun tijd. Een uitzondering maakten zij voor vakinhoudelijke trainingen. Je moest immers op de hoogte blijven van alle wetgeving.

Weerstand
Tijdens ons opleidingstraject stuitte wij in het begin dan ook op veel weerstand en wantrouwen. Leren gaat niet vanzelf. Het is belangrijk de juiste insteek te vinden. Dat ontdekten wij toen wij een beroep deden op hun eigen inbreng. Wat wilden zij? Dat vonden zij lastig. Dat was nooit aan ze gevraagd. Die verantwoordelijkheid om een bijdrage te leveren aan het traject deed een appél op vaardigheden waarvan zij niet wisten dat zij ze hadden.

Medewerkers werden aangenaam verrast door de verschillende werkvormen en opzetten van ons traject. Niet alleen het klassikale leren, maar ook het trainen on-the-job, de persoonlijke coaching en de netwerken die wij opzetten maakten hen na enig koudwatervrees enthousiast.

Persoonlijke leervragen
Wij namen medewerkers serieus en luisterden echt naar ze. Wij sloten aan bij hun persoonlijke leervragen en praktijksituaties, waardoor hun zelfvertrouwen stapje voor stapje toenam. Zij begonnen de voordelen van de sessies in te zien. Natuurlijk ging dat niet altijd zo gemakkelijk als dat ik dat hier beschrijf en niet bij alle medewerkers. Maar  door de bank genomen brachten wij een bewustwordingsproces bij medewerkers op gang. Zij dachten niet alleen na over hun nabije toekomst maar probeerden ook een omslag te maken naar proactief werken.

Leren is lastig
Zoals gezegd er is een grens aan een leven lang leren. Leren is niet altijd leuk en gezellig. Leren is soms moeilijk en doet af en toe pijn. Mensen staan niet zomaar open voor leren. Om succesvol te zijn moet je leren goed aanpakken en in ieder geval rekening houden met de items die we hierboven beschreven. We zetten de belangrijkste voor je op een rijtje:

• Sluit perfect aan bij het leer- en kennisniveau van al je deelnemers
• De (werk-)praktijk van deelnemers vormden het uitgangspunt voor leren
• Hanteer een rustig tempo
• Maak gebruik van verschillende leer- en werkvormen
• Bepaal samen de trainingsdagen liefst tijdens werkuren
• Bepaal vooraf de leerresultaten zowel voor teams als voor individuele deelnemers, zodat iedereen weet wat waar je naar toe werkt.
• Biedt een veilige omgeving en neem deelnemers serieus

Mogelijkheden
Helaas is het traject van de gemeente ondertussen beëindigd. Om te voorkomen dat de opgedane kennis weglekt voeren wij momenteel gesprekken om te kijken óf en welke mogelijkheden er zijn om met deze mensen bijvoorbeeld een lerend netwerk te starten. Na een paar bijeenkomsten zouden we de regie graag overdragen aan de deelnemers zelf. Precies zoals ons kabinet dat voor ogen heeft. Niet omdat het kan, maar omdat het moet!

 

Ervaring?
Heb je ervaring in een soortgelijk traject? We komen graag met je in contact. We zijn oprecht nieuwsgierig naar jouw ervaringen. We willen graag van je leren.

Heb je onze nieuwe trainingen voor het najaar al gezien? Bekijk hier ons actueel trainingsaanbod

Geschreven door Miriam Trommelen
Apeldoorn, 20 juni 2019

.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *